Değerli Bildimbildim okurları, bu makalemizde “Akustik gürültü nedir” konusunda bilmeniz gereken her şeyi derledik.
Kopyalayıp kullanabileceğiniz blog yazısı aşağıdadır.
Akustik Gürültü Nedir? Hayatımızın Fon Müziği mi, Gizli Düşmanı mı?
Bir sabah uyandığınızı düşünün. Alarm çalıyor. Mahallede bir köpek havlıyor. Üst komşu nedense sabahın yedisinde sandalye sürüklüyor. Sokaktan simitçi geçiyor. Telefon bildirimleri peş peşe geliyor.
Sonra biri çıkıp size “Sessiz bir sabahın tadını çıkar” diyor.
İnsan ister istemez soruyor:
“Hangi sabah?”
İşte tam bu noktada karşımıza akustik gürültü çıkıyor.
Akustik gürültü nedir sorusu ilk bakışta mühendislik derslerinden kaçmış bir terim gibi görünse de aslında hayatımızın tam ortasında duran bir konu. Hatta bazen öyle bir ortasında duruyor ki kendi düşüncelerimizi bile duyamıyoruz.
Ben İzmir’de yaşayan, arkadaş ortamında sürekli şaka yapan ama geceleri tavana bakıp üç yıl önce söylediği gereksiz bir cümleyi hatırlayan bir insan olarak şunu rahatlıkla söyleyebilirim:
Sessizlik sandığımız kadar sıradan bir şey değilmiş.
Akustik Gürültü Nedir?
En basit tanımıyla akustik gürültü, istenmeyen veya rahatsız edici seslerdir.
Buradaki kritik nokta “istenmeyen” kısmıdır.
Çünkü aynı ses bir kişi için müzik olabilirken başka biri için işkenceye dönüşebilir.
Örneğin:
Ben sahilde otururken dalga seslerini seviyorum.
Ama gece saat üçte yan apartmandan gelen matkap sesi konusunda aynı romantik duyguları paylaşamıyorum.
Akustik açıdan bakıldığında gürültü; insanları rahatsız eden, iletişimi zorlaştıran, dikkati dağıtan veya yaşam kalitesini düşüren sesler olarak değerlendirilir.
Yani mesele sadece yüksek ses değildir.
Bazı sesler düşük seviyede olsa bile sürekli tekrar ettiği için insanın sinir sistemine adeta abonelik başlatabilir.
Hayatımızdaki En Büyük Akustik Gürültü Kaynakları
İnsanlar akustik gürültü denince genellikle fabrika makinelerini veya havaalanlarını düşünüyor.
Ama gerçek biraz daha eğlenceli.
Ve biraz daha trajikomik.
Trafik
Şehir yaşamının resmi marşı olabilir.
Korna.
Fren.
Motor sesi.
Ambulans.
Motosiklet.
Bir de egzozunu Formula 1 aracı sanan bazı sürücüler.
İç ses:
“Bu sesle Ay’a mı çıkacaksın kardeşim?”
Trafik gürültüsü günümüzün en yaygın akustik problemlerinden biridir.
Uzun süre maruz kalındığında stres seviyelerini artırabilir ve konsantrasyonu olumsuz etkileyebilir.
Komşular
Apartman hayatı bazen sosyal deney gibidir.
Kimisi sessizdir.
Kimisi günde üç kez ev taşıyormuş gibi davranır.
Üst kat:
TAK!
TUK!
GÜM!
Ben:
“Orada mobilya mı taşıyorlar yoksa yeni kıta mı keşfediyorlar?”
Komşu kaynaklı sesler teknik olarak küçük görünse de sürekli tekrar ettiğinde ciddi bir akustik gürültü kaynağına dönüşebilir.
Elektronik Cihazlar
Klima.
Bilgisayar fanı.
Buzdolabı.
Hava temizleyici.
Şarj cihazı.
Normalde fark edilmeyen bu sesler sessiz ortamlarda çok daha belirgin hale gelir.
İlginç olan şu:
İnsan beyni bazen bu sesleri filtreler.
Bazen de nedense bütün dikkatini onlara verir.
Bir gece bilgisayar fanının sesine takıldınız mı geçmiş olsun.
Artık yalnızca onu duyarsınız.
Akustik Gürültü ve İnsan Psikolojisi
Burada iş biraz ilginçleşiyor.
Çünkü ses sadece kulaklarımızı etkilemez.
Beynimizi de etkiler.
Hatta bazen düşündüğümüzden çok daha fazla etkiler.
Bir kafede çalışmaya çalıştığınızı düşünün.
Başta her şey güzel.
Kahve.
Müzik.
Hafif sohbet sesleri.
Sonra yan masadan şu konuşma gelir:
“Sonra ben ona dedim ki…”
Ve beyniniz o hikâyenin sonunu öğrenmek için bütün üretkenliğini terk eder.
Çalışmanız biter.
Merakınız başlar.
İnsan zihni seslere karşı şaşırtıcı derecede hassastır.
Özellikle düzensiz ve beklenmedik sesler dikkat dağınıklığını artırabilir.
Bu nedenle akustik gürültü yalnızca rahatsızlık meselesi değildir.
Verimlilik, odaklanma ve ruh hali üzerinde de etkili olabilir.
Neden Bazı Seslere Tahammül Edebilirken Bazılarına Edemiyoruz?
Bu soru beni yıllardır düşündürüyor.
Deniz sesi duyunca huzurluyuz.
Ama damlayan musluk sesi birkaç saat sonra insanı dedektife dönüştürebiliyor.
Bunun nedeni beynin sesleri yorumlama biçimidir.
Sevdiğimiz veya anlam yüklediğimiz sesleri daha kolay kabul ederiz.
İstenmeyen sesleri ise tehdit veya rahatsızlık unsuru olarak algılayabiliriz.
Mesela:
Yağmur sesi…
Harika.
Aynı ritimde damlayan musluk…
Sinir bozucu.
Teknik açıdan benzer frekanslar olabilir.
Ama psikolojik etkileri tamamen farklıdır.
Akustik Gürültü Neden Bu Kadar Önemli?
Bazı insanlar bu konuyu küçümseyebiliyor.
“Alt tarafı ses.”
Gerçekten mi?
Bir düşünelim.
Uyuyamıyorsunuz.
Odaklanamıyorsunuz.
Sürekli bölünüyorsunuz.
Sinir seviyeniz yükseliyor.
Bu etkiler günlerce devam ediyor.
O zaman mesele sadece ses olmaktan çıkıyor.
Yaşam kalitesine dönüşüyor.
Modern şehirlerin en büyük görünmez problemlerinden biri de tam olarak budur.
Hava kirliliğini görürsünüz.
Trafiği görürsünüz.
Ama ses kirliliği çoğu zaman görünmez.
Yalnızca hissedilir.
Akustik Gürültünün Komik Tarafları da Var
Her şey karamsar değil.
Bazen sesler hayatın komedi bölümünü oluşturuyor.
Bir arkadaş grubunda sessizlik olur.
Tam herkes ciddi bir konu konuşacakken bir telefon sesi duyulur.
“Ankara’nın Bağları…”
Bir anda bütün ciddiyet dağılır.
Ya da görüntülü toplantıda klasik sahne:
“Sesim geliyor mu?”
“Geliyor.”
“Peki şimdi?”
“Evet geliyor.”
“Şimdi?”
“Az önce de geliyordu.”
Bu tarz küçük ses kazaları günlük hayatın mizahını oluşturuyor.
Akustik gürültü bazen can sıkıcı olsa da bazen unutulmaz anıların başrol oyuncusu olabiliyor.
Evde Akustik Gürültüyü Azaltmak Mümkün mü?
Tamamen ortadan kaldırmak zor olabilir.
Ama azaltmak mümkündür.
Halı Kullanımı
Sert yüzeyler sesi yansıtır.
Halılar ise sesi emebilir.
Bu nedenle birçok evde yankıyı azaltmada etkili olabilir.
Kalın Perdeler
Perdeler yalnızca dekorasyon değildir.
Dışarıdan gelen bazı seslerin etkisini azaltmaya yardımcı olabilir.
Mobilya Yerleşimi
Boş odalar genellikle daha fazla yankı üretir.
Kitaplıklar, koltuklar ve diğer eşyalar ses dağılımını etkileyebilir.
Pencereler
Yalıtım kalitesi yüksek pencereler dış ortam seslerini azaltmada önemli rol oynayabilir.
İş Yerlerinde Akustik Gürültü Sorunu
Açık ofisler modern dünyanın en tartışmalı icatlarından biri olabilir.
Bir yandan iletişim kolaylığı sağlar.
Diğer yandan herkesin telefon görüşmesine istemeden ortak olursunuz.
Bir kişi satış görüşmesi yapar.
Bir kişi toplantıdadır.
Bir kişi klavyeye savaş ilan etmiştir.
Sonuç:
Beyin hangi sese odaklanacağını şaşırır.
Bu yüzden günümüzde birçok çalışma alanında akustik düzenleme önemli hale gelmiştir.
Akustik Gürültü ve Sessizlik Arasındaki İnce Çizgi
İlginç bir gerçek var.
İnsanlar sürekli gürültüden şikâyet eder.
Ama tam sessizlik de herkese iyi gelmez.
Bir süre sonra insan kendi nefesini duymaya başlar.
Kalp atışlarını fark eder.
Kafasındaki düşünceler yükselir.
Benim gibi fazla düşünen biriyseniz iş biraz tehlikeli hale gelebilir.
İç ses:
“Acaba 2019’da söylediğim o gereksiz espri yüzünden biri hâlâ bana kırgın mı?”
Beyin:
“Harika soru. Şimdi bunu üç saat boyunca düşünelim.”
Sessizlik ile gürültü arasında aslında hassas bir denge vardır.
İdeal olan genellikle ne tam sessizlik ne de kaostur.
Kontrol edilebilir ve konforlu bir ses ortamıdır.
Akustik Gürültü Gelecekte Daha Büyük Bir Sorun Olabilir mi?
Şehirler büyüyor.
Nüfus artıyor.
Araç sayısı yükseliyor.
Elektronik cihazlar çoğalıyor.
Dolayısıyla ses kaynakları da artıyor.
Bu nedenle gelecekte akustik tasarım, şehir planlaması ve bina mimarisi çok daha önemli hale gelebilir.
Çünkü insanlar yalnızca yaşayacak yer aramıyor.
Aynı zamanda duyabilecekleri bir huzur da arıyor.
Sonuç
Akustik gürültü nedir sorusunun cevabı aslında oldukça basittir: İstenmeyen ve rahatsızlık veren seslerin oluşturduğu durumdur. Ancak etkileri hiç de basit değildir. Trafikten komşulara, elektronik cihazlardan kalabalık ofislere kadar hayatımızın her alanında karşımıza çıkar. Bazen sadece küçük bir rahatsızlık gibi görünür, bazen de odaklanmayı, dinlenmeyi ve yaşam kalitesini ciddi şekilde etkileyebilir. İşin komik tarafı, gün boyunca kaçmaya çalıştığımız seslerden kurtulduğumuzda bu kez kendi düşüncelerimizle baş başa kalırız. Belki de mesele tamamen sessizlik değil; seslerle huzur arasında doğru dengeyi bulabilmektir.
Şunları da İnceleyin: Akbank kart bilgileri nerede ?
Benzer Bir Yazı: Akgündüz nedir ?